Εμφάνιση αναρτήσεων ταξινομημένων κατά συνάφεια για το ερώτημα Ο Αναξαγόρας. Ταξινόμηση κατά ημερομηνία Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων ταξινομημένων κατά συνάφεια για το ερώτημα Ο Αναξαγόρας. Ταξινόμηση κατά ημερομηνία Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Σάββατο 12 Σεπτεμβρίου 2015

ΑΝΑΞΑΓΟΡΑΣ

Από το βιβλίο «Το Ελληνικό Θαύμα: από την μαγεία στην επιστήμη» (Εκδ.: Βιβλιοβάρδια, Θεσσαλονίκη, 2006) τού μεγάλου Βάσκου ελληνοκεντρικού φιλοσόφου και συγγραφέα Φεδερίκο Κάρλος Κρούτβιγκ Σαγρέδο (1921-1998).
Ακολουθεί απόσπασμα από το ενδιαφέρον κεφάλαιο, που αναφέρεται στον Αναξαγόρα τον Κλαζομένιο:
Αναξαγόρας ο Κλαζομένιος
Ο «χρυσός» αιώνας έλαβε αυτό το όνομα εξαιτίας τού μεγάλου πρωταγωνιστή του, τού Περικλή, και γι’ αυτόν τον λόγο είναι εξαιρετικά σημαντικό να δούμε ποιός ήταν ο διδάσκαλος τού ίδιου τού Περικλή. Ας μιλήσουμε, λοιπόν, για τον Αναξαγόρα.
Ο Αναξαγόρας είναι γνωστός κυρίως ως ο φιλόσοφος τού «νοός», δηλαδή τού πνεύματος. Η επιρροή του στην ανάπτυξη τής ελληνικής σκέψης υπήρξε μεγάλη, και το γεγονός ότι οι ιδέες του είναι λιγότερο γνωστές από εκείνες του Πλάτωνα ίσως να οφείλεται στο ότι αργότερα – κατά την εξάπλωση του Χριστιανισμού – ο Πλάτων υπήρξε ο φιλόσοφος ο οποίος ενέπνευσε την νέα θρησκεία περισσότερο και από τον ίδιο τον Χριστό, αλλά και από τις εβραϊκές παραδόσεις.
Δεν θα έπρεπε, λοιπόν, ποτέ να λησμονούμε ότι ο Περικλής ήταν μαθητής τού Αναξαγόρα. Ο Πλάτων σημειώνει σχετικά:
«Όλες οι μεγάλες τέχνες χρειάζονται εκτεταμένες συζητήσεις και ανώτερες γνώσεις φυσικής. Αυτή η υψηλή νοημοσύνη και η τελειότητα σε όλους τους τομείς φαίνεται ότι προέρχεται από τούτα. Αυτά απέκτησε επιπλέον ο Περικλής, πέρα από την φυσική ευφυΐα του, αφού παρακολούθησε τον Αναξαγόρα, που ήταν τέτοιος άνθρωπος, και γέμισε ο νους του από ανώτερες γνώσεις και έφτασε να γνωρίσει την φύση τού νοός και τής άνοιας – τα οποία ο Αναξαγόρας δίδασκε κατά κύριο λόγο – και από αυτά άντλησε τα πιό πρόσφορα γιά την ρητορική τέχνη…».
(Πλάτων, Φαίδρος, 270)
Εξίσου επηρεασμένος από τον Αναξαγόρα θεωρείται και ο τρίτος μεγάλος δραματουργός, ο Ευριπίδης. Σε τούτον τον κύκλο, ο οποίος δέχτηκε την επιρροή τού ίδιου διδασκάλου, συγκαταλέγεται τόσο ο Ηρόδοτος, όσο και ο Σοφοκλής, οι οποίοι ήταν φίλοι τού Περικλή.
Ο Αναξαγόρας αντιπροσωπεύει την κορύφωση τής ιωνικής επιστημονικής σκέψης εκείνης τής εποχής. Ο Διογένης ο Λαέρτιος διηγείται ότι ο Αναξαγόρας – εκτός από φιλόσοφος – ήταν ένας καλός ιατρός και ένας καλός ρήτορας, καθώς και ότι ο Γοργίας υπήρξε επίσης μαθητής του:
«Ο Σάτυρος, στις βιογραφίες του, λέει ότι (ο Αναξαγόρας) ήταν και ιατρός και ρήτορας άριστος, ενώ ο Γοργίας ο Λεοντίνος έγινε μαθητής του…».
(Διογένης Λαέρτιος, 8)
Ο Αναξαγόρας, όπως και οι άλλοι Ίωνες φιλόσοφοι, επιθυμούσε να κατανοήσει τον Κόσμο αποκλειστικά μέσω των φυσικών αιτίων, και όχι ανατρέχοντας σε θεολογικές έννοιες. Όποιος στις μέρες μας ακούσει τους σύγχρονους φιλοσόφους και τους θεωρητικούς τής αστρονομίας να μιλούν, θα διαπιστώσει ότι αυτοί οι σύγχρονοι σοφοί, τού εικοστού αιώνα, χρησιμοποιούν συχνότατα ένα λεξιλόγιο πολύ πιό παιδικό από εκείνο των προσωκρατικών φιλοσόφων. Τέτοια είναι, χωρίς αμφιβολία, η περίπτωση τής θεωρίας τού καλούμενου «big bang», η οποία – ήδη στο όνομά της – ΦΕΡΕΙ ΠΟΛΥ ΠΑΙΔΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ. Ο «ιδιοφυής» εμπνευστής της την ονόμασε μ’ έναν όρο λαϊκό, την λέξη «bang» – που πρώτ’ απ’ όλα είναι ηχομιμητική και που αντιστοιχεί στην καστιλλιανική λέξη «cataplún» – τής οποίας η διατύπωση του προέκυψε ως ανάμνηση τού λονδρέζικου ρολογιού τού Westminster, που ονομάζεται «Big Ben». Ένα λεξιλόγιο με τόσο παιδικές παρηχήσεις, όπως αυτό που χρησιμοποιείται από τους σύγχρονους «επιστήμονες» και ειδικά από τους Αμερικανούς που έχουν σπουδάσει σε αμερικανικά πανεπιστήμια, είχε ήδη ξεπεραστεί κατά πολύ από τους Ίωνες φιλοσόφους, εδώ και 2.500 έτη.
Ο Αναξαγόρας υπερασπιζόταν πολλές ορθές απόψεις, οι οποίες – μερικούς αιώνες αργότερα – κατά την εποχή τού χριστιανικού σκοταδισμού θα εγκαταλείπονταν στην λήθη. Τέτοια ήταν και η ακόλουθη γνώμη του:
«Ο ήλιος δίνει την λαμπρότητα στην σελήνη…».
(Πλούταρχος, Περί τού εμφαινομένου κ.τ.λ., 16)
Επίσης είχε αντιληφθεί ότι «Ίριδα καλούμε την αντανάκλαση τού ήλιου στα νέφη…».
(Απόσπασμα 19, σχόλιο ΒΤ στην Ιλιάδα Ρ 547)
Οι αστρονομικές πεποιθήσεις του ήταν ακόμη περισσότερο ορθές. 
Γιά τον Αναξαγόρα ο Ήλιος, η Σελήνη και όλα τ’ άστρα ήταν πυρακτωμένοι λίθοι που βρίσκονται σε κίνηση. Έλεγε, επίσης, ότι δεν αισθανόμαστε την θερμότητα των άστρων, επειδή αυτά βρίσκονται πολύ μακριά από εμάς. Υποστήριζε ότι η Σελήνη δεν έχει δικό της φως, αλλά δέχεται φως από τον Ήλιο. Είχε σωστές θέσεις γιά την φύση των εκλείψεων και δίδασκε ότι οι εκλείψεις τού Ήλιου οφείλονται στο ότι μας τον αποκρύπτει η Σελήνη. Γιά την ίδια την Σελήνη έλεγε ότι είναι πλασμένη από χώμα και ότι έχει πεδιάδες και χάσματα. Δήλωνε ότι στην Γη τα ποτάμια δημιουργούνται από τα ύδατα που φέρνουν οι βροχές και ότι – μερικές φορές – μέσα στην Γη υπάρχουν και εσωτερικά ύδατα, δηλαδή «πηγαία», τα οποία επίσης παρέχουν στους ποταμούς το υγρό στοιχείο τους. Γιά τον ποταμό Νείλο, συγκεκριμένα, έλεγε ότι αυξάνεται κατά το θέρος, επειδή τήκονται τα χιόνια του Νότου.
Μπορούμε αδιαμφισβήτητα να υποστηρίξουμε ότι η μελλοντική ανάπτυξη τής Αθήνας οφείλεται στον Αναξαγόρα, ο οποίος οδήγησε την Φιλοσοφία προς αυτή την πόλη.

Δευτέρα 14 Απριλίου 2025

ΑΝΑΞΑΓΟΡΑΣ !!!

Ο Αναξαγόρας ήταν γιος του Ηγησιβούλου ή του Ευδούλου και καταγόταν από τις Κλαζομενές. Υπήρξε μαθητής του Αναξιμένη και ήταν ο πρώτος που έβαλε στην ύλη νόηση. Το σύγγραμμα του, που διακρινόταν για τη χάρη και τη μεγαλο­πρέπεια του, άρχιζε έτσι: «Όλα τα πράγματα ήταν μαζί», κατόπιν ήρθε ο νους και έβαλε τάξη. Γι αυτό πήρε την προσω­νυμία Νους και ο Τίμων στους «Σίλλους» λέει γι' αυτόν τα εξής: Ο Αναξαγόρας λέει πως υπάρχει ένας γενναίος ήρωας ο Νους, γιατί σ' αυτόν υπάρχει νους, που σηκώθηκε ξαφνικά και τακτοποίησε τα πάντα που πριν βρίσκονταν σε αταξία.

Ξεχώριζε για την ευγένεια και τον πλούτο του, αλλά και για τη μεγαλοφροσύνη του, αφού είχε παραχωρήσει την πατρική περιουσία στους δικούς του. Όταν τον κατηγόρησαν πως την παραμελεί, τους είπε: «Γιατί δεν την φροντίζετε εσείς;»

Τελικά αποτραβήχτηκε και αφοσιώθηκε στη μελέτη των φυσικών φαινομένων χωρίς να ασχολείται με τις πολιτικές υποθέσεις. Σ' αυτόν που του είπε: «Δεν ενδιαφέρεσαι καθόλου για την πατρίδα;» απάντησε: «Μίλα όμορφα, ενδιαφέρομαι πάρα πολύ», και έδειξε τον ουρανό.

Λένε πως την εποχή της διάβασης του Ξέρξη ήταν είκοσι ετών και έζησε εβδομήντα δύο χρόνια. Ο Απολλόδωρος στα «Χρονικά» αναφέρει πως γεννήθηκε κατά την εβδομηκοστή Ολυμπιάδα και πέθανε τον πρώτο χρόνο της ογδοηκοστής όγδοης.

Άρχισε να φιλοσοφεί στην Αθήνα επί Καλλίου, όταν ήταν είκοσι ετών, όπως αναφέρει ο Δημήτριος ο Φαληρεύς στην «Αναγραφή» των αρχόντων. Στην Αθήνα λένε πως έμεινε τριάντα χρόνια.

Για τη σελήνη έλεγε πως κατοικείται και πως έχει λόφους και φαράγγια. Ως αρχές θεωρούσε τις ομοιομέρειες, υποστήριζε δηλαδή ότι όπως ακριβώς από τα λεγόμενα ψήγματα σχηματίζεται ο χρυσός, έτσι από τα ομοιομερή σωματί­δια σχηματίζεται το σύμπαν. Αρχή της κίνησης θεωρούσε τον νου. Οι άνεμοι δημιουργούνται, όταν ο αέρας αραιώνει από τον ήλιο. Οι βροντές είναι σύγκρουση νεφών, οι αστραπές τρίψιμο των νεφών. Ο σεισμός είναι κα­ταβύθιση αέρα στη γη. Όλα τα ζωντανά δημιουργούνται από ανάμειξη υγρού, θερμού και γεώδους και στη συνέχεια το ένα από το άλλο, τα αρσενικά από δεξιά και τα θηλυκά από αριστερά.

Όταν είχε πάει στην Ολυμπία κάθισε με δερμάτινη κάπα, λες και επρό­κειτο να βρέξει, κάτι που πραγματικά έγινε.

Σ' αυτόν που τον ρώτησε αν τα βουνά της Λαμψάκου θα γίνουν ποτέ θάλασσα, λένε πως απάντησε: «Ναι, αρκεί να περάσει καιρός». Όταν ρωτήθηκε γιατί γεννήθηκε, απάντησε: «Για να μελετώ τον ήλιο, τη σελήνη και τον ουρανό». Σ' αυτόν που του είπε «στε­ρήθηκες τους Αθηναίους», είπε: «Όχι, εκείνοι στερήθηκαν εμένα».

Όταν είδε τον τάφο του Μαυσώλου, είπε: «Ο πολυτε­λής τάφος είναι είδωλο περιουσίας που έγινε πέτρες». Σ' αυτόν που δυσανασχετούσε γιατί πέθαινε σε ξένη χώρα, είπε: «Από παντού είναι όμοια η κάθοδος στον Άδη».

Σύμφωνα με όσα λέει ο Φαβωρίνος στην «Παντοδαπή ιστορία», φαίνεται πως πρώτος διατύπωσε την άποψη ότι η Ομηρική ποίηση αναφέρεται στην αρετή και τη δικαιοσύνη. Την άποψη τούτη ενίσχυσε και ο Μητρόδωρος ο Λαμψακηνός, που ήταν φίλος του και που πρώτος μελέτησε τη φυσική διδασκαλία του ποιητή.

Επίσης ο Αναξαγόρας πρώτος εξέδω­σε βιβλίο με διαγράμματα. Ο Σιληνός στο πρώτο Βιβλίο των «Ιστοριών» λέει ότι την εποχή που ήταν άρχοντας ο Δήμυλος, έπεσε μια πέτρα από τον ουρανό και ο Αναξαγόρας είπε πως ολόκληρος ο ουρανός αποτελείται από πέτρες που κρατιούνται ενωμένες από τη γρήγορη περιστροφή. Αν χαλα­ρώσουν, πέφτουν κάτω. 

Σχετικά με τη δίκη του λέγονται διάφορα. Ο Σωτίων στη «Διαδοχή των φιλοσόφων» λέει πως κατηγορήθηκε από τον Κλέωνα για ασέβεια, επειδή ονόμαζε τον ήλιο πυρακτωμένη πέτρα. Τον υπερασπίστηκε ο Περικλής που ήταν μαθητής του, τιμωρήθηκε όμως με πρόστιμο πέντε τάλαντα και εξορία.

Ο Περικλής είπε μιλώντας δημόσια, αν έχουν λόγους να τον κατηγορούν για οτιδήποτε αφορά τη ζωή του [του Περικλή]. Του απάντησαν πως όχι και τότε είπε: «Είμαι μαθητής του ανθρώπου αυτού. Μην παρασυρθείτε λοιπόν από συκοφαντίες και τον σκοτώσε­τε. Πιστέψτε με και ελευθερώστε τον».
Πράγματι τον ελευθέ­ρωσαν, επειδή όμως δεν μπορούσε να υπομείνει την προσβο­λή, αυτοκτόνησε. 

Ο Ιερώνυμος στο δεύτερο κεφάλαιο των «Σποράδην υπομνημάτων» αναφέρει πως ο Περικλής τον παρουσίασε στο δικαστήριο εξασθενημένο και αδύνατο από κάποια αρρώστια, με αποτέλεσμα να αφεθεί ελεύθερος από λύπηση μάλλον παρά μετά από απόφαση δικαστική. Αυτά σχε­τικά με τη δίκη του.

Όταν οι άρχοντες της πόλης τον ρώτησαν τι χάρη ήθελε να του κάνουν, είπε «Να επιτρέπουν στα παιδιά να παίζουν τον μήνα που θα πεθάνει, κάθε χρόνο». Τούτο το έθιμο διατηρείται μέχρι σήμερα. Όταν πέθανε, οι Λαμψακηνοί τον έθαψαν με τιμές και χάραξαν στον τάφο του το εξής επίγραμμα: Εδώ ενταφιάστηκε ο Αναξαγόρας που βρήκε πολλές αλήθειες για τον ουράνιο κόσμο. 

Το δικό μου επίγραμμα γι' αυτόν είναι: Είπε πως ο ήλιος είναι πέτρα πυρακτωμένη κι αυτό έγινε αιτία θανάτου για τον Αναξαγόρα. Ο φίλος του Περικλής τον έσωσε, το τσακισμένο όμως ηθικό του τον έκανε να αυτοκτονήσει.

ΔΙΟΓΕΝΗΣ ΛΑΕΡΤΙΟΣ - ΒΙΟΙ ΦΙΛΟΣΟΦΩΝ - ΑΝΑΞΑΓΟΡΑΣ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΡΑΜΑΜΤΕΙΑ «ΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ» ΑΠΑΝΤΑ ΤΟΜΟΣ 1 ΒΙΒΛΙΑ 1-2 ΕΚΔΟΤΗΣ ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΣ
https://pdfcoffee.com/--219-pdf-free.html

--------------------------------------------

ΑΝΑΞΑΓΟΡΑΣ

ΑΝΑΞΑΓΟΡΑΣ: Ο ΝΟΥΣ

ΑΝΑΞΑΓΟΡΑΣ - Η ΨΥΧΗ ΩΣ ΑΡΧΗ ΖΩΗΣ

ΑΝΑΞΑΓΟΡΑΣ ΚΑΙ ΕΛΕΑΤΙΚΗ ΟΝΤΟΛΟΓΙΑ

ΑΝΑΞΙΜΕΝΗΣ, ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ, ΦΙΛΟΛΑΟΣ, ΜΕΤΩΝ, ΑΝΑΞΑΓΟΡΑΣ… ΑΠΟ ΠΟΥ ΝΑ ΑΡΧΙΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΕ ΠΟΙΟΝ ΝΑ ΤΕΛΕΙΩΣΕΙΣ…

Παρασκευή 17 Σεπτεμβρίου 2010

ΑΝΑΞΙΜΕΝΗΣ, ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ, ΦΙΛΟΛΑΟΣ, ΜΕΤΩΝ, ΑΝΑΞΑΓΟΡΑΣ… ΑΠΟ ΠΟΥ ΝΑ ΑΡΧΙΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΕ ΠΟΙΟΝ ΝΑ ΤΕΛΕΙΩΣΕΙΣ…

Ο Αναξιμένης (585-528 π.Χ.) διαδέχτηκε τον Αναξίμανδρο στη σχολή. Πίστευε ότι η αρχή των όντων ήταν ο αέρας, που, με την κίνηση, αλλού γίνεται νερό και αλλού γίνεται αιθέρας και φωτιά. Κατάλαβε πρώτος ότι το φως του φεγγαριού προέρχεται από τον ήλιο και εξήγησε φυσικά τις εκλείψεις του ήλιου και του φεγγαριού.

Στον Πυθαγόρα και τους μαθητές του οφείλουμε την εξήγηση των εκλείψεων και των φάσεων της Σελήνης. Διατύπωσαν δε για πρώτη φορά νόμους για την κίνηση των πλανητών και την απόσταση τους από τον Ήλιο.

Ο Φιλόλαος (6ος-5ος αιώνας π.Χ.) ήταν ο πρώτος που εκθρόνισε τη Γη από το κέντρο του Κόσμου και στη θέση της έβαλε μια πύρινη σφαίρα μια Εστία γύρω από την οποία στρέφεται η Γη κάθε 24 ώρες. Θεωρούσε ότι ο Ήλιος, η Γη και η Σελήνη περιφέρονται γύρω από αυτή την πύρινη σφαίρα. Η επινόηση αυτή του πυθαγόρειου Φιλόλαου - ότι η Γη και η Σελήνη κινούνται - ήταν πραγματική επανάσταση για την εποχή του. Σήμερα δεχόμαστε ότι η Εστία του Φιλόλαου και των Πυθαγορείων ήταν ο Ήλιος.

Ο Μέτων (έζησε τον 5ο αιώνα π.Χ. στην Αθήνα) υπήρξε αστρονόμος, γεωμέτρης και μηχανικός. Επινόησε έναν ημερολογιακό κύκλο βασισμένο στις κινήσεις της Σελήνης, που είναι γνωστός ως Κύκλος του Μέτωνα ή Κύκλος της Σελήνης. Η δημιουργία ενός σταθερού συστήματος χρονολόγησης - το οποίο θα καθόριζε την περιοδικότητα των φαινομένων σε σχέση με κάποια σταθερά αριθμητικά δεδομένα - ήταν βασική προϋπόθεση για να υπάρξει πρακτική αστρονομία βασισμένη στα μαθηματικά. Ο Μέτων παρατηρώντας την περιοδικότητα της Σελήνης και καταγράφοντας τους χρόνους εμφάνισης των πανσελήνων, για πολλά έτη, συνειδητοποίησε μια σειρά κανονικοτήτων και επαναλήψεων. Προσδιόρισε λοιπόν ότι ανά 19 έτη επαναλαμβάνεται η ίδια σειρά των πανσελήνων, παρατήρηση με την οποία ήταν δυνατό να προβλεφθούν ακριβώς οι μελλοντικές πανσέληνοι. Τις αστρονομικές παρατηρήσεις του ο Μέτων τις πραγματοποιούσε με ένα αστρονομικό όργανο, τον γνώμονα ή ηλιοτρόπιο. Με την βοήθεια του γνώμονα ανακάλυψε ότι οι ισημερίες και οι τροπές δεν διαιρούσαν το έτος σε 4 εποχές ίσης διάρκειας, κάτι που λέγεται ότι είχε υποστηριχθεί παλαιότερα και από το Θαλή. Ο κύκλος του Μέτωνα χρησιμοποιήθηκε αργότερα ως παραλλαγή για το εβραϊκό ημερολόγιο, καθώς και από τη χριστιανική εκκλησία για τον προσδιορισμό των εορτών. Έφτιαξε επίσης ένα παρατηρητήριο στον Κολωνό, ηλιακό ρολόι στην Πνύκα.

Ο Αναξαγόρας (γεννήθηκε στις Κλαζομενές της Ιωνίας περί το 500 π.Χ.) πίστευε για τη Γη πως έχει τυμπανοειδές σχήμα και πως συγκρατείται στον αέρα. Τον Ήλιο ο Αναξαγόρας τον θεωρούσε ως διάπυρο λίθο κι όχι ο θεός Απόλλων ή ο Φοίβος, ενώ το μέγεθός του ήταν μεγαλύτερο από την Πελοπόννησο. Για τη Σελήνη πίστευε πως ήταν ετερόφωτη, αλλά τη θεωρεί ως μια δεύτερη Γη που κατοικείται από ανθρώπους και άλλα όντα. Και για τα άστρα έλεγε ότι έχουν όμοια μορφή με αυτή του Ηλίου. Ασχολήθηκε επίσης με τους κομήτες και τους διάττοντες αστέρες, ενώ για τους μετεωρίτες, ο Αναξαγόρας πιστεύει ότι ήταν λίθοι που στροβιλίζονται και έλκονται από τη Γη. Καταδικάστηκε σε θάνατο γιατί εισήγαγε κενά δαιμόνια, αλλά πρόλαβε και έφυγε. Στον τάφο του γράφτηκε: “Εδώ αναπαύεται ο Αναξαγόρας, που για τον ουράνιο κόσμο βρήκε την αλήθεια”. Πηγή.

(Σχόλιο Σειρίου: Στην καλλιτεχνική απεικόνιση του ηλιακού μας συστήματος που βλέπουμε στην εικόνα, φαίνονται τα μεγέθη των πλανητών σε σχέση με τον ήλιο, κάτι που βεβαίως σήμερα είναι γνωστό. Όταν όμως ο Αναξαγόρας είπε πως ο ήλιος είναι μεγαλύτερος από την Πελοπόννησο, «γέλασε και το παρδαλό κατσίκι» (σύμφωνα με τις πηγές). Αυτή η συμπεριφορά των ανθρώπων, δηλαδή να απορρίπτουν και ακόμη να περιγελούν κάτι που δεν κατανοούν, εξακολουθεί να υφίσταται και στις μέρες μας. Έτσι λοιπόν παρόμοιες αντιδράσεις είναι αναμενόμενες, για απόψεις που διαφωνούν με τα θρησκευτικά επιστημονικά ή οποιαδήποτε άλλα δόγματα. Χωρίς αυτό να σημαίνει ότι οι πρωτοποριακές αυτές ιδέες είναι και λανθασμένες, επειδή δεν ταυτίζεται με αυτές η μάζα. Τρανταχτό παράδειγμα ο Αναξαγόρας, που ίσως να μην είχε προσδιορίσει το πραγματικό μέγεθος του ηλίου, πάντως μεγαλύτερο από την Πελοπόννησο είναι.)

Τρίτη 3 Ιανουαρίου 2017

ΠΑΡΜΕΝΙΔΗΣ: ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΩΝ ΟΝΤΩΝ

Ο Εμπεδοκλής και ο Αναξαγόρας, οι πιο σημαντικοί φιλόσοφοι της περιόδου, θα απαντήσουν στον Παρμενίδη με πανομοιότυπο τρόπο. Οι δύο φιλόσοφοι ζουν την ίδια ακριβώς εποχή (περίπου από το -500 ως το -430), αλλά είναι εντελώς διαφορετικές προσωπικότητες. Ο Εμπεδοκλής είναι επηρεασμένος από τον πυθαγόρειο μυστικισμό, ζει με τρόπο μυθιστορηματικό θεωρούμενος ως προφήτης από τους συμπατριώτες του, γράφει σε επικό και υποβλητικό ποιητικό λόγο δύο έργα, το Περί φύσεως και τους Καθαρμούς. Ο Αναξαγόρας από την άλλη μεριά είναι προάγγελος μιας νέας εποχής. Στο φιλοσοφικό ωστόσο επίπεδο υπάρχει μεταξύ τους συμφωνία.
Και οι δύο είναι πεπεισμένοι για το ότι δεν υπάρχει απόλυτη γέννηση και θάνατος. Τη θέση αυτή την εκφράζουν με απόλυτη βεβαιότητα, υιοθετώντας ακόμη και το λεξιλόγιο του Παρμενίδη:
Από όλα τα θνητά κανένα δεν γεννιέται ούτε χάνεται με τον επάρατο θάνατο. Υπάρχει μόνο ανάμειξη και ανταλλαγή των αναμεμειγμένων, και αυτό το ονομάζουν «γέννηση» οι άνθρωποι. Εμπεδοκλής, απόσπ. 8
Γιατί είναι αδύνατο να γεννηθεί κάτι από αυτό που δεν υπάρχει καθόλου, και είναι ακατόρθωτο και ανήκουστο να αφανίζεται αυτό που υπάρχει. Εμπεδοκλής, απόσπ. 12
Κανένα πράγμα δεν γεννιέται ούτε χάνεται, αλλά συντίθεται από πράγματα που υπάρχουν, και μετά αποσυντίθεται. Συνεπώς, θα είχαν δίκιο αν αποκαλούσαν τη γέννηση μείξη και τη φθορά διαχωρισμό. Αναξαγόρας, απόσπ.17
Η γέννηση και ο θάνατος εγκαταλείπονται, στη θέση τους όμως βλέπουμε να εμφανίζονται δύο καινούργιες φιλοσοφικές έννοιες: η ανάμειξη και ο διαχωρισμός. Τίποτε δεν μπορεί να γεννηθεί από κάτι που δεν υπάρχει (από το «μη ον» του Παρμενίδη) ούτε πάλι να αφανιστεί εντελώς. Γεννήσεις όμως και θανάτους βλέπουμε κάθε μέρα δίπλα μας. Τι συμβαίνει λοιπόν;
Η απάντηση του Εμπεδοκλή και του Αναξαγόρα είναι ότι στην πραγματικότητα προϋπάρχει πάντοτε κάποιο υλικό, το οποίο ανασυντίθεται με τέτοιο τρόπο ώστε η ανασύνθεση να εμφανίζεται στους αδαείς ως γέννηση και θάνατος. Για να μπορεί ωστόσο αυτό το προϋπάρχον υλικό να ανασυντίθεται, να αναμειγνύεται και να διαχωρίζεται, σημαίνει ότι δεν είναι κάτι το ενιαίο και μοναδικό αλλά αποτελεί ήδη μια πολλαπλότητα. Στον «μονισμό» των πρώτων Προσωκρατικών, στην αντίληψή τους ότι υπάρχει μια μοναδική πρωταρχική και αμετάβλητη αρχή των πάντων (το νερό του Θαλή, το άπειρο του Αναξίμανδρου, ο αέρας του Αναξιμένη), ο Εμπεδοκλής και ο Αναξαγόρας αντιπαραθέτουν περισσότερες από μία αρχές.
Ο Εμπεδοκλής ισχυρίζεται ότι οι αρχές αυτές είναι τέσσερις: η γη, το νερό, ο αέρας και η φωτιά. Τις τέσσερις αυτές αρχές ο ίδιος τις ονόμασε «ριζώματα», αργότερα όμως καθιερώθηκαν με την ονομασία «τα τέσσερα στοιχεία» και αποτέλεσαν μία από τις πιο γόνιμες ιδέες στην ιστορία της αρχαίας φιλοσοφίας. «Στοιχείο» σημαίνει ελάχιστη μονάδα, κάτι που δεν αναλύεται περισσότερο, και τέτοια ακριβώς είναι τα τέσσερα στοιχεία του Εμπεδοκλή: υπήρχαν πάντοτε και θα υπάρχουν πάντοτε, έχουν τη δυνατότητα να αναμειγνύονται μεταξύ τους και να διαχωρίζονται προκαλώντας όλες τις μεταβολές που παρατηρούνται στη φύση, ακόμη και τις φαινομενικές γεννήσεις και τους θανάτους. Γέννηση ενός όντος είναι στην πραγματικότητα η ανάμειξη των τεσσάρων στοιχείων σε κάποια δεδομένη αναλογία και θάνατος είναι ο διαχωρισμός τους. Μοιάζουν με τα ελάχιστα βασικά χρώματα που χρησιμοποιεί ένας ζωγράφος, για να δημιουργήσει τις άπειρες αποχρώσεις και τις διαφορετικές μορφές ενός πίνακα (Εμπεδοκλής, απόσπ. 23).
Ο Αναξαγόρας από τη μεριά του μιλά και αυτός για πολλές αρχές, αλλά δεν τις προσδιορίζει αριθμητικά. Η θέση του είναι ότι όλα τα βασικά υλικά που παρατηρούμε στο περιβάλλον μας υπήρχαν και θα υπάρχουν πάντοτε. Τα πάντα δημιουργούνται από αναμείξεις παλαιότερων υλικών, μεταβάλλονται από ανασυνθέσεις αυτών των υλικών και διαλύονται από τον διαχωρισμό τους. Κάθε σώμα λοιπόν αποτελεί στην πραγματικότητα ένα μείγμα, που αποτελείται από πολλά μικροσκοπικά υλικά ποικίλης μορφής.
Όλα τα πράγματα ήταν μαζί, άπειρα και στο πλήθος και στο μικρό τους μέγεθος. Αναξαγόρας, απόσπ.1
Στο κάθε πράγμα ενυπάρχει μέρος κάθε άλλου πράγματος. Αναξαγόρας, απόσπ. 12
Η βασική λοιπόν ιδέα είναι κοινή στον Εμπεδοκλή και τον Αναξαγόρα. Η μεταβολή στη φύση υπάρχει, όπως υπάρχει και το αιώνιο και αμετάβλητο παρμενίδειο ον. Μόνο που αυτό το ον δεν είναι ένα αλλά περισσότερα, και η φυσική μεταβολή δεν είναι τίποτε άλλο από ανάμειξη και διαχωρισμός υλικών που προϋπάρχουν.

Κυριακή 10 Αυγούστου 2014

ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΚΑΙ ΑΡΧΑΙΟΙ ΈΛΛΗΝΕΣ

«Φιλοσοφία μόνη φάρμακον ἐστὶ τῶν τῆς ψυχῆς ἀρρωστημάτων καὶ παθῶν»
Η φιλοσοφία είναι το φάρμακο για τα πάθη και τις αρρώστιες της ψυχής…
Πλούταρχος
Η λέξη «Φιλοσοφία» ετυμολογικά προέρχεται από το φιλῶ (αγαπώ) και την λέξη σοφία, δηλαδή αγάπη για τη σοφία, όπου η σοφία μπορεί να θεωρηθεί ως συνώνυμο της αλήθειας. Γιατί αυτό ήταν το νόημα της φιλοσοφίας για τους Αρχαίους Έλληνες· η συνεχής και αδιάκοπη αναζήτηση της αλήθειας των πραγμάτων, έπειτα από ενδελεχή έρευνα όλων των παραμέτρων.
Τον όρο εισήγαγε ο μεγάλος Προσωκρατικός Φιλόσοφος και Μαθηματικός, Πυθαγόρας και από τότε αποτελεί τον μοναδικό παγκοσμίως όρο για την συγκεκριμένη «επιστήμη», που για τους αρχαίους Έλληνες ήταν η κορυφαία όλων των υπολοίπων και όλες όφειλαν να «υποτάσσονται» σε αυτήν.
Η τόσο βαρύνουσα σημασία που απέδιδαν σε αυτήν αποδεικνύεται και από τον τεράστιο αριθμό Φιλοσοφικών Σχολών που υπήρχαν διάσπαρτες σε όλη την Ελλάδα και κυρίως στην Αθήνα.
Ας δούμε μερικές από αυτές:
Πυθαγορική Σχολή: Ιδρυτής της ήταν ο Πυθαγόρας (-570, -496). Βασικότεροι εκπρόσωποί της υπήρξαν ο Φιλόλαος και ο Δημοκήδης οι Κροτωνιάτες, ο Πέτρων, ο Πολύκλειτος ο Αργείος, ο Έκφαντος, κ.α.
Θεωρούσαν βάση όλων των εννοιών και των πραγμάτων τους αριθμούς, οι οποίοι είναι οι μοναδικοί «υπεύθυνοι» για την αρμονία του σύμπαντος.
Ζούσαν ασκητικά και επιδίδονταν σε συνεχή έρευνα παντός είδους. Πίστευαν ότι ο άνθρωπος μπορεί να εξυψωθεί μόνο μέσω της αρετής, της δικαιοσύνης και της σύνεσης.
Μίλησαν ακόμη για την αθανασία της ψυχής.
Στην εν λόγω σχολή σημαντικό ρόλο έπαιζαν και οι γυναίκες (Θεανώ, Μυία, κ.α).
Ιωνική Μιλησιακή σχολή: Εδώ ανήκουν ο Θαλής ο Μιλήσιος, ο Αναξίμανδρος και ο Αναξιμένης, επίσης Προσωκρατικοί Φιλόσοφοι. Προσπάθησαν να «εντοπίσουν» την αρχή του κόσμου. Πίστευαν πως βάση των πάντων είναι μία ουσία σταθερή, αναλλοίωτη, αμετάβλητη και αιώνια. Άλλοι υποστήριζαν πως είναι το νερό (Θαλής), άλλοι το πυρ, άλλοι πως τα βασικά στοιχεία είναι τέσσερα (πῦρ, ὓδωρ, ἀήρ, γῆ).
Ελεατική Σχολή: Ιδρυτής της ο Ξενοφάνης ο Κολοφώνιος. Μερικά από τα βασικότερα στελέχη της ο Παρμενίδης, ο Ζήνων και ο Μέλισσος.
Εδώ έγινε για πρώτη φορά, τουλάχιστον απ’ όσο μας επιτρέπουν τα σωθέντα χειρόγραφα να γνωρίζουμε, ο διαχωρισμός του κόσμου σε φαινομενικό και πραγματικό (από εκεί επηρεάστηκε ο Πλάτων όταν κατέγραψε την αλληγορία του σπηλαίου).
Ο Θεός για τους Ελεάτες είναι οντότητα τέλεια, αγέννητη, άφθαρτη και αμετάβλητη.
Ατομι(στι)κή Σχολή: Ιδρυτής της ήταν ο Λεύκιππος, που εισήγαγε πρώτος την ατομική θεωρία. Πιο διάσημος βέβαια έγινε ο μαθητής του Δημόκριτος, ο οποίος κατέγραψε και οργάνωσε την εν λόγω θεωρία.
Υποστήριζαν και αυτοί την ύπαρξη ενός όντος, ανάλογου με αυτό των προηγούμενων Σχολών και το ον αυτό το ονόμασαν «άτομο», λόγω της ιδιότητάς του να μην τέμνεται περαιτέρω, μιας και αποτελεί την ελάχιστη μονάδα ύλης. Κατά την ένωση ατόμων προκαλείται η γέννηση και κατά την διάσπασή τους η φθορά.
Συνδυαστική Σχολή: Συνδυάζει την ιωνική, την ελεατική και την πυθαγόρεια φιλοσοφία. Βασικοί εκπρόσωποι είναι ο Εμπεδοκλής και ο Αναξαγόρας. Έκαναν λόγο για τα «ριζώματα», τα κύρια δηλαδή στοιχεία του σύμπαντος (νερό, γη , αέρα, φωτιά). Η «φιλότις» (η σμείξις) των τεσσάρων αυτών στοιχείων οδηγεί στην γένεση και το «νεῖκος» (η διάσπαση) τους στην φθορά. Επηρέασαν τους Λατίνους συγγραφείς και κυρίως τον Λουκρήτιο στο έργο του «De rerum natura» (=Η φύση των πραγμάτων).
Πίστευαν ακόμη στην μετενσάρκωση.
Σωκρατικές Σχολές: Ιδρύθηκαν από διάφορους μαθητές του Σωκράτη που δίδαξαν με την σειρά τους τα λόγια του αγαπημένου τους διδασκάλου, στον οποίον έχουμε αναφερθεί σε πολλά άρθρα μας. (Η Απολογία του Σωκράτη κάτω από τον βράχο της Ακρόπολης , Χίλιες φορές να γεννηθείς, χίλιες θα σε δικάσουν,)
Έτσι δημιουργήθηκαν Σχολές όπως η Ακαδημία του Πλάτωνα, την οποία θα αναλύσουμε παρακάτω, η Μεγαρική του Ευκλείδη, η Ηλιακή του Φαίδωνος, η Κυνική του Αντισθένους και η Κυρηναϊκή του Αρίστιππου.
Μεγαρική Σχολή: Ιδρυτής της, όπως προαναφέραμε, ο Ευκλείδης. Σ’ αυτήν ανήκουν ακόμη ο Ευβουλίδης, ο Διόδωρος ο Κρόνος, ο Στίλπων, κ.α. Υποστηρίζει και αυτή την ύπαρξη ενός όντος αμετάβλητου και το ονομάζει «αγαθόν», όρος που ταυτίζεται με τον νου και το θείον.
Ηλιακή Ηλιοερετρική Σχολή: Έλαβε το όνομά της από τους δύο εκπροσώπους της, τον Φαλιδωνα από την Ήλιδα και τον Μενέδημο από την Ερέτρια.
Θεωρούσαν την φιλοσοφία ως θεραπευτικό μέσο κάθε ψυχικής αρρώστιας. Πίστευαν ακόμη πως μέσω αυτής ο άνθρωπος οδηγείται στην πλήρη ελευθερία και ευδαιμονία, αφού απαγκιστρώνεται από τα βαρίδια που κρατούν δέσμια την ψυχή.
Σοφιστική Σχολή: Κυριότεροι εκπρόσωποι της συγκεκριμένης Σχολής ήταν ο Πρωταγόρας ο Αβδηρίτης, ο Γοργίας ο Λεοντίνος, ο Αντιφώντας ο Αθηναίος, ο Πρόδικος από την Κέα, ο Ιππίας ο Ηλείος κ.α.
Οι Σοφιστές, τους οποίους «στρίμωχνε» αρκετά συχνά ο Σωκράτης και αποδοκίμαζε ο Πλάτων, συστηματοποίησαν για πρώτη φορά τους νόμους της φιλοσοφικής έρευνας και άνοιξαν τον δρόμο για την περίφημη Σωκρατική Διαλεκτική Μέθοδο.
Επικέντρωσαν τον ενδιαφέρον τους στον άνθρωπο και η φιλοσοφία τους χαρακτηρίστηκε «κοινωνική».
Οι παρατηρήσεις τους ξεκινούσαν με βάση την εμπειρία και από αυτήν κατέληγαν σε γενικότερα συμπεράσματα.
Προσπαθούσαν να καταστήσουν τους μαθητές τους ικανούς ρήτορες με λογική σκέψη και άξια-ενεργά μέλη στην κοινωνία.
Ο Πλἀτων ερχόταν σε σύγκρουση μαζί τους, γιατί πολλές φορές υποστήριζαν λανθασμένες θέσεις χρησιμοποιώντας αληθοφανή επιχειρήματα, παρασύροντας έτσι το ακροατήριο.
Ακαδημαϊκή Σχολή: (-387, -529) Ιδρυτής της ο Πλάτων.  Βρίσκονταν σε ένα άλσος του προαστίου των Αθηνών την Ακαδημία, αφιερωμένο στον Αθηναίο ήρωα Ακάδημο, από τον οποίο προέρχεται και η ονομασία της.
Την είσοδό της κοσμούσε η επιγραφή: «ἀγεωμέτρητος μηδεὶς εἰσίτω». Πράγμα που δείχνει την μεγάλη σημασία που απέδιδαν στα μαθηματικά, τα οποία και θεωρούσαν βάση της διαλεκτικής μεθόδου.
Μαθητής στην εν λόγω σχολή υπήρξε και ο Αριστοτέλης, για τον οποίο ανέφερε χαρακτηριστικά ο Πλάτων κάθε φορά που έλειπε: «Σήμερα το ακροατήριο μου είναι κουφό».
Σχετικά με την ψυχή πίστευαν πως έχει θεϊκή καταγωγή αλλά εξαιτίας κάποιου παραπτώματος είναι αναγκασμένη να ζει φυλακισμένη στο σώμα, που είναι το «σῆμα» της, ο τάφος της δηλαδή.
Δινόταν, τέλος,  μεγάλο βάρος στην φιλοσοφία, την αριθμητική, την αρμονία και την αστρονομία.
Περιπατητική Σχολή: Ιδρυτής της ήταν ο Αριστοτέλης. Βασικοί εκπρόσωποι υπήρξαν ο Θεόφραστος, ο Αριστόξενος ο Ταραντίνος, ο Αρίσταρχος ο Σάμιος, ο Εύδημος ο Ρόδιος, κ.α.
Στο κέντρο της διδασκαλίας της βρέθηκε η ανθρώπινη λογική, με την βοήθεια της οποίας μπορούμε να αντιληφθούμε την πραγματική ουσία των όντων, μελετώντας τις ιδιότητές τους.
Ανακαλύφθηκαν επίσης σε αυτήν οι τρεις βιολογικές αρχές: η κλίμακα της ζωής (θρεπτική, αισθητική, διανοητική), η εγγενής θερμότητα και η πολυπλοκότητα της δομής (όσο πιο σύνθετο είναι ένα όργανο, τόσο πιο τέλειος είναι ο οργανισμός).
Μίλησαν, τέλος, για την υπέρτατη ευδαιμονία, που είναι για τον άνθρωπο η ενασχόλησή του με τον νου και τον θεωρητικό βίο γενικότερα. Για να φτάσει όμως σε αυτήν την ευδαιμονία θα πρέπει πρώτα να αναλύσει την πρακτική ζωή και συγκεκριμένα τις εκάστοτε εμπειρίες.
Πιθανοκρατική Σχολή: Ιδρυτής της ο Καρνεάδης ο Κυρηναίος. Εισήχθη, μέσω του Κλειτόμαχου, ο παράγοντας τύχη που επηρεάζει την ζωή μας.
Νεοπλατωνική Σχολή: Ιδρυτής της ο Πλωτίνος. Ρεύμα που ξεκίνησε από την Αλεξάνδρεια τον +3ο αι.
Συνθέτουν πλατωνικές, αριστοτελικές, στωικές και σκεπτικές θεωρίες.
Πιστεύουν στην ύπαρξη τριών υποστάσεων: το «αγαθόν», ο «νους» και η «ψυχή», η οποία αποτελεί την ενότητα του κόσμου και δίνει ζωή σε όλα τα σώματα.
Περγαμηνή Σχολή: Σε αυτήν ανήκουν ο Πλούταρχος, ο Πρόκλος, ο Μαρίνος, κ.α.
Ο Πρόκλος προσπάθησε να δημιουργήσει ένα ενιαίο σύνολο όλων των θεολογικών-φιλοσοφικών θεωριών των προκατόχων του.
Αλεξανδρινή σχολή: Βασικοί της εκπρόσωποι η Υπατία, ο Αμμώνιος, ο Ιωάννης Φιλόπονος, κ.α.
Ασχολείται με τα Μαθηματικά και τις Επιστήμες γενικότερα, δίνοντας έμφαση στον Αριστοτέλη.
Αυτές είναι μόνο μερικές από τις Σχολές που ιδρύθηκαν στην χώρα μας και οι οποίες επηρέασαν και συνεχίζουν να επηρεάζουν τον κόσμο της διανόησης και της επιστήμης παγκοσμίως.

Δευτέρα 12 Μαΐου 2025

Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΕΙΧΕ ΔΥΟ ΑΦΕΤΗΡΙΕΣ

Η φιλοσοφία είχε δύο αφετηρίες, μία από τον Αναξίμαν­δρο και μία από τον Πυθαγόρα. Ο Αναξίμανδρος ήταν μα­θητής του Θαλή, του Πυθαγόρα δάσκαλος ήταν ο Φερεκύδης.

Η φιλοσοφία που ξεκίνησε από τον Αναξίμανδρο ονομαζόταν Ιωνική, επειδή ο δάσκαλος του Αναξίμανδρου ο Θαλής ήταν Ίωνας - καταγόταν από τη Μίλητο.

Η φιλοσοφία που ξεκίνη­σε από τον Πυθαγόρα ονομαζόταν Ιταλική, επειδή ο Πυθαγό­ρας στην Ιταλία κυρίως άσκησε τη φιλοσοφία.
Η Ιωνική κατα­λήγει στον Κλειτόμαχο, τον Χρύσιππο και τον Θεόφραστο και η Ιταλική στον Επίκουρο.

Τον Θαλή διαδέχτηκε ο Αναξίμαν­δρος, αυτόν ο Αναξιμένης, αυτόν ο Αναξαγόρας, αυτόν ο Αρχέλαος και αυτόν ο Σωκράτης ο οποίος εισήγαγε την ηθι­κή φιλοσοφία. Τον Σωκράτη διαδέχτηκαν οι λοιποί Σωκρατι­κοί και ο Πλάτων που σύστησε την αρχαία Ακαδημία. Τον Πλάτωνα διαδέχτηκαν ο Σπεύσιππος και ο Ξενοκράτης, αυτόν ο Πολέμων, αυτόν ο Κράντωρ και ο Κράτης και τον Κράτη ο Αρκεσίλαος που ήταν ο εισηγητής της μέσης Ακαδημίας. Τον Αρκεσίλαο διαδέχτηκε ο Λακύδης, ο ιδρυτής της νέας Ακα­δημίας, αυτόν ο Καρνεάδης κι αυτόν ο Κλειτόμαχος. Έτσι καταλήγουμε στον Κλειτόμαχο.

Στον Χρύσιππο καταλήγουμε ως εξής: τον Σωκράτη διαδέ­χτηκε ο Αντισθένης, αυτόν ο Διογένης ο κυνικός, αυτόν ο Κράτης ο Θηβαίος, αυτόν ο Ζήνων ο Κιτιεύς, αυτόν ο Κλεάνθης και αυτόν ο Χρύσιππος.

Στον Θεόφραστο καταλήγουμε έτσι: τον Πλάτωνα διαδέχτηκε ο Αριστοτέλης και αυτόν ο Θεόφραστος. Έτσι καταλήγει η Ιωνική φιλοσοφία.

Η Ιταλική αρχίζει και τελειώνει ως εξής: Τον Φερεκύδη διαδέχτηκε ο Πυθαγόρας, αυτόν ο γιος του Τηλαύγης, αυτόν ο Ξενοφάνης, αυτόν ο Παρμενίδης, αυτόν ο Ζήνων ο Ελεάτης, αυτόν ο Λεύκιππος, αυτόν ο Δημόκριτος, τούτον διαδέ­χτηκαν πολλοί, μεταξύ των οποίων σπουδαιότεροι ήταν ο Ναυσιφάνης και ο Ναυκίδης και τούτους διαδέχτηκε ο Επίκουρος.

ΔΙΟΓΕΝΟΥΣ ΛΑΕΡΤΙΟΥ – ΒΙΟΙ ΦΙΛΟΣΟΦΩΝ

ΒΙΩΝ ΚΑΙ ΓΝΩΜΩΝ ΤΩΝ ΕΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΙ ΕΥΔΟΚΙΜΗΣΑΝΤΩΝ ΤΩΝ ΕΙΣ ΔΕΚΑ ΤΟ ΠΡΩΤΟΝ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΡΑΜΑΜΤΕΙΑ «ΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ» ΑΠΑΝΤΑ ΤΟΜΟΣ 1 ΒΙΒΛΙΑ 1-2 ΕΚΔΟΤΗΣ ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΣ

https://pdfcoffee.com/--219-pdf-free.html

-------------------------------

ΔΙΟΓΕΝΗΣ ΛΑΕΡΤΙΟΣ - ΤΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΟΥ ΕΧΟΥΜΕ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥ 

ΤΑ ΤΡΙΑ ΜΕΡΗ ΤΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ - ΟΙ ΔΙΑΔΟΧΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΤΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΕΣ ΣΧΟΛΕΣ

Κάποιοι φιλόσοφοι πήραν το όνομα τους από τις πόλεις, άλλοι από κάποια ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, άλλοι από τη στάση ζωής, μερικοί από τους δασκάλους τους.

Δευτέρα 4 Οκτωβρίου 2010

ΓΝΩΣΕΙΣ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

Το άτομο. Δημόκριτος, Μόσχος ο Φοίνιξ, Λεύκιππος, Επίκουρος. Παρουσιάστηκε από τον Ντάλτον το 1808. 

Η κίνηση των ατόμων καί ο σχηματισμός τών ουρανίων σωμάτων από άτομα. Δημόκριτος. 

Η σχετικότητα. Θαλής ο Μηλήσιος, Αναξιμένης, Θεόπομπος, Ηράκλειτος, Ζήνων, Ελεάτης. Παρουσιάστηκε από τον Αϊνστάιν. 

Η αντιστροφή του Χρόνου. Πλάτων (Πολιτικος) Παρουσιάστηκε από τον Αϊνστάιν. 

Η φύση του Σύμπαντος. Λουκρήτιος. 

Η φύση του Σύμπαντος και η σφαιρικότητά του. Πλάτων, Θαλής, Πυθαγόριοι. 

Χωρο-χρόνος. Ζήνων, Ελεάτης,Δαμάσκιος. 

Αντι-Υλη και παράλληλα Σύμπαντα. Φιλόλαος. 

Νόμος των αναλογιών. Ερμής, Πυθαγόρας. 

Το παλλόμενο Σύμπαν. Πλάτων (Πολιτικός). 

Η Μεγάλη Εκρηξη καί ο Δημιουργός του Σύμπαντος. Ορφικοί. Παρουσιάστηκε από τον Ζώρζ Λεμάντρ το 1927. 

Το Ηλιακό Σύστημα καί η σφαιρικότητα της Γής. Αρίσταρχος ο Σάμιος, Πυθαγόρας, Πλάτων. 

Οι πέραν του Κρόνου πλανήτες. Δημόκριτος, Αναξιμένης. 

Η φύση του Γαλαξία ως αστρικό νεφέλωμα. Δημόκριτος. 

Η πολλαπλότητα των Κόσμων. Αναξαγόρας, Αναξιμένης, Αναξίμανδρος, Ξενοφάνης, Ζήνων, Ελεάτης, Μητρόδωρος, Θαλής. Παρουσιάστηκε από τον Τζορντάνο Μπρούνο. 

Το απροσμέτρητο των αποστάσεων. Ορφεύς, Αρίσταρχος.

Οι Κόσμοι έχουν αρχή και τέλος. Δημόκριτος. 

Τα Ηλιακά Συστήματα καί τους «μή φωτεινούς συνόδους των ηλίων. Πυθαγόρας, Ηράκλειτος. 

Η ύπαρξη ζωής σε άλλα Συστήματα. Αναξαγόρας, Ξενοφάνης, Δημόκριτος, Επίκουρος, Αναξιμένης, Ζήνων, Ελεάτης, Λουκρήτιος, Στράβων. 

Η ελλειπτικότητα της Γήινης τροχιάς. Αρίσταρχος Παρουσιάστηκε από τον Γκάους το 1819. 

Οι Αστεροειδείς καί οι συγκρούσεις τους. Πλάτων(Τίμαιος). 

Οι διαστάσεις της Υδρογείου. Ερατοσθένης, Διακαίαρχος. 

Η 24ωρη περιστροφή της Γής. Ηρακλείδης ο Ποντικός. 

Η αιτία της Εκλειψης. Αναξαγόρας, Θαλής. 

Νόμοι κινήσεως των Πλανητών. Εύδοξος, Πυθαγόριοι. 

Η φύση της Σελήνης. Πλούταρχος, Εμπεδοκλής. 

Η σφαιρικότητα της Γής. Στράβων. 

Οι κινήσεις της Υδρογείου. Ηρακλείδης ο Ποντικός. 

Η φύση του Ηλίου. Αναξαγόρας. 

Ο Πολικός αστέρας. Ορφικοί, Όμηρος. 

Η ανάκλαση του Ηλιακού φωτός από την Σελήνη. Θαλής, Παρμενίδης, Πλούταρχος Παρουσιάστηκε από τον Γαλιλαίο. 

Η αιτία των παλιρροιών. Ποσειδώνιος Παρουσιάστηκε από τον Κέπλερ. 

Οι Υπολογιστές. Ο μηχανισμός των Αντικυθήρων Παρουσιάστηκε από τον Βίνερ το 1950. 

Η Αμερική. Πλάτων, Στράβων, Βίων Προυσσαεύς. 

Διαστρικά ταξίδια. Λουκιανός. 

Ο τρόπος σχηματισμού του Ηλιακού Συστήματος. Πλάτων. Παρουσιάστηκε από τον Λαπλάς. 

Η θεωρία της εξέλιξης των ειδών. Αναξίμανδρος. Παρουσιάστηκε από τον Δαρβίνο το 1859. 

Η στεριά είναι λιγότερη από το νερό. Φιλόστρατος. 

Η προέλευση της Ζωής. Δημόκριτος, Αναξίμανδρος. 

Η Ενέργεια Αριστοτέλης, Αναξίμανδρος. 

Η αιτία της πλημμύρας του Νείλου. Ηρόδοτος. 

Το εξάμηνο Πολικό ημερονύκτιο. Βίων ο Αβδηρίτης. 

Η Ισημερινή Αφρική και οι οροσειρές της. Πτολεμαίος. 

Ο Νόμος της επιβίωσης των καλύτερα προσαρμοσμένων όντων. Ο Λουκρήτιος τον αναφέρει ως γνώση των αρχαιοτέρων από αυτόν, Ελλήνων Παρουσιάστηκε από τον Δαρβίνο. 

Οι 365.25 ημέρες του Ετους. Ο Διόδωρος αναφέρει ότι «πρόκειται γιά πολύ παλιά γνώση» από αυτόν. 

Τα Ζώδια και οι ονομασίες τους. Ορφικοί Παρουσιάστηκε από τον Νεύτωνα. 

Οι Ισημερίες και τα Ηλιοστάσια. Ορφικοί. 

Η φύση των Κομητών. Αριστοτέλης, Πυθαγόριοι. 

Οι Κοσμικοί Ηχοι Πυθαγόρας. 

Ο Νόμος που ορίζει τις αποστάσεις των Πλανητών από τον Ηλιο. Πυθαγόριοι Παρουσιάστηκε από τον Μποντέ. 

Η απόσταση της Γής από τα άλλα ουράνια σώματα. Ιππαρχος. 

Το Σύμπαν είναι ένα ζωντανό Ον και περικλείει όλα τα όντα. Πλωτίνος. 

Η Αλληλεπίδραση των πάντων. Πλάτων. 

Η έννοια της Κοσμικής Τάξης καί Αρμονίας. Ορφικοί. 

Ο νόμος της Αναλογίας καί της Αντιστοιχίας Μικρόκοσμου-Μακρόκοσμου. Ερμής ο Τρισμέγιστος. 

Το ωοειδές σχήμα του Σύμπαντος. Ορφικοί, αναφορές των Μακρόβιου καί Αχιλλέως Τάτιου. 

Αστρο-Γέννεση και Αστρική σκόνη. Ορφικοί. 

Η αρχική συγκέντρωση όλης της συμπαντικής Υλης σε ωοειδές σχήμα. Ορφικοί. 

Το Πεπερασμένο του Σύμπαντος. Ορφικοί. 

Η δυνατότητα εποικισμού της Σελήνης. Λουκιανός. 

Τα Αυτόματα. Ηφαιστος, Δαίδαλος, Τάλως. 

Το DNA. Κηρύκειον. 

Ο Χάλυβας. Αναφέρει ο Ευριπίδης «χαλύβω πελέκει». 

Τo ήλιον μύδρον, είναι διάπυρο. Αναξαγόρας.


Πηγή: Δίοδος, Η Πύλη της Γνώσης

Φόρμα επικοινωνίας

Όνομα

Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο *

Μήνυμα *

Αρχειοθήκη ιστολογίου