Το θείο δεν γίνεται αντιληπτό με τις αισθήσεις (όραση, αφή), αλλά μέσω των αποτελεσμάτων του στον κόσμο. Οι θεοί «φαίνονται» μέσα από τη ροή της φύσης, τις συμπτώσεις, την έμπνευση ή την ηθική τάξη των πραγμάτων.
Οι Θεοί είναι Αόρατοι αλλά Ενεργοί
Ο Σωκράτης, κυρίως μέσα από τα έργα του Ξενοφώντα και του Πλάτωνα, παρουσιάζεται να αντιλαμβάνεται τους θεούς ως αόρατες και ασώματες (άυλες) δυνάμεις που διέπουν τον κόσμο.
Τα
σημαντικότερα αποσπάσματα που αναδεικνύουν
αυτή την άποψη προέρχονται από τα
Απομνημονεύματα του Ξενοφώντα (Βιβλίο
Α', 4), όπου ο Σωκράτης συζητά με τον
Ευθύδημο:
«...ὁ μέντοι μεγαλείως
ἐπιμελούμενος, οὐδὲ τοῦτο, ὅτι οὐχ
ὁρᾶται, ἀφροντιστί ποιεῖται· ἀλλὰ
καὶ αὐτὸς ὁ τὰ πάντα συντάττων καὶ
συνέχων... δῆλος μέν ἐστι τὰ μέγιστα
πράττων, ἀλλὰ... οὐχ ὁρᾶται...»
Απόδοσις:
«...αυτός όμως που επιμελείται το σύμπαν
με μεγαλοπρέπεια, δεν αμελεί ούτε αυτό,
ότι δεν φαίνεται (δεν είναι ορατός)...
Αυτός που τα πάντα συντάσσει και
συνέχεται... είναι φανερό ότι ενεργεί
τα μέγιστα, αλλά... δεν είναι ορατός...»
[Ξεν. Απομν. 4.3.13-14]
«...οὐδὲ γὰρ αὐτὴ ἡ τοῦ θεοῦ φρόνησις... ἐπιφαίνεται...»
Εδώ
ο Σωκράτης ταυτίζει το θείο με την
ανώτερη νόηση, όχι με μια υλική μορφή.
Στο
ίδιο πλαίσιο, ο Σωκράτης υποστηρίζει
ότι οι θεοί πρέπει να είναι άυλοι για
να μπορούν να είναι πανταχού παρόντες
και να επιβλέπουν τα πάντα, κάτι που ένα
υλικό σώμα δεν θα μπορούσε να κάνει
[Ξεν. Απομν. 1.4].
Ελληνική Φιλοσοφική Θρησκεία – Θεοφιλότης
---------------------------------
.jpg)
.jpg)
.jpg)
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου