ΕΝΝΕΑ ΕΤΗ ΦΩΤΟΣ: ΝΕΟΠΛΑΤΩΝΙΣΜΟΣ – Η ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΕΚΦΡΑΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ

Ο Νεοπλατωνισμός διαμορφώθηκε αρχικά τον +3ο αιώνα στην Αλεξάνδρεια από τον Αμμώνιο Σακκά (ο οποίος όμως δεν άφησε γραπτό έργο) και κυρίως από τον μαθητή του Πλωτίνο, τον πιο σημαντικό εκπρόσωπο του Νεοπλατωνισμού, ο οποίος του προσέδωσε και την τελική του μορφή.

Μοναδικός σκοπός της φιλοσοφίας του Πλωτίνου είναι η γνώση της θεότητας, που επιτυγχάνεται με την έκσταση και όχι με τη λογική. Υπαινικτικός στη γραφή, δύσκολος στο ύφος και τη σκέψη, ο Πλωτίνος εκφράζει τον πόθο του μυστικιστή, που συνταράσσεται από το πάθος για να απελευθερωθεί από τους περιορισμούς της γήινης ύπαρξης και να ομοιωθεί μέσω της έκστασης με τον Θεό.

Η αλληλεπίδραση της Ελληνικής Φιλοσοφίας με τον Χριστιανισμό γέννησε την τελευταία φάση της Ελληνικής Φιλοσοφίας, που είναι γνωστή ως Νεοπλατωνισμός. Τα νεοπλατωνικά συστήματα αποτελούν τις τελευταίες εκφράσεις της Ελληνικής Σκέψης, στον βαθμό που αυτή είχε πλέον κατανοήσει πλήρως τον εαυτό της, δηλαδή την Αρχαία Θρησκεία και τον Αρχαίο Μύθο.

Ο Νεοπλατωνισμός, λοιπόν, μια εξέλιξη της μεταφυσικής και θρησκευτικής διδασκαλίας του Πλάτωνα, του οποίου οι γνωστότεροι εκπρόσωποι ήταν ο Πλωτίνος, ο Πορφύριος, ο Ιάμβλιχος και ο Πρόκλος, υπήρξε η κύρια φιλοσοφική σχολή της Ύστερης Αρχαιότητας. Εμφανίσθηκε περίπου επτά αιώνες μετά την Κλασική Περίοδο του Σωκράτη, του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη, σε μια προσπάθεια να αναζωογονήσει τον Πλατωνισμό, παράλληλα με τις νέες θεωρίες, όπως αυτές των Στωικών και των Επικούρειων.

Ο Νεοπλατωνισμός κυριάρχησε στις Ελληνικές Φιλοσοφικές Σχολές έως το +529, οπότε ο χριστιανός Αυτοκράτορας της ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας (Βυζάντιο) Ιουστινιανός, εξέδωσε το διάταγμα με το οποίο απαγόρεψε τη λειτουργία των Φιλοσοφικών Σχολών. Το κλείσιμο της Πλατωνικής Ακαδημίας των Αθηνών από τον Ιουστινιανό αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα εγκλήματα κατά της γνώσης...